Koen, een kleine Kazak


Foto van Koen Verheijden

Met de Duitser Andreas Klöden als waarschijnlijke winnaar van de 42ste Tirreno-Adriatico...
haalt Astana vanmiddag zijn eerste grote prijs van het seizoen op. Kazachstaans succes, ook dankzij een jonge Nederlander.

Asta-ná is het, zegt Koen de Kort. Met de klemtoon op de laatste lettergreep. Hij kan het weten: de Kazachstaanse minister van defensie heeft het hem begin dit jaar zelf verteld, toen hij en de rest van de wielerploeg even op visite waren in het land van kopman Alexandre Vinokourov, een persoonlijke vriend van de minister.

Omdat Danial Achmetov de fietsende trots van Kazakstan graag aan het eigen volk wilde voorstellen, werd de professionele wieleréquipe ingevlogen. Vanuit het trainingskamp op warm Mallorca naar Zürich, daar overstappen in een luxueuze jet voor een reis van acht uur (via Moskou) met als eindbestemming de winterse hoofdstad Astana.

Er volgde een snelle teampresentatie in een ultramodern theater, besloten met het zingen van het volkslied waarbij alle toeschouwers met de hand op hun hart mee brulden. Buiten vroor het vijftien graden, de nachtrust schoot er bij in, maar De Kort (24) vond het geweldig.

Op de Piazza Giorgini in San Benedetto vergapen supporters zich deze morgen aan het bonte peloton van Tirreno-Adriatico dat de laatste voorbereidingen treft voor de zesde etappe. De Kort verdwijnt in de turkooise teambus van Astana en keert snel terug met zijn digitale camera. Binnen een paar tellen licht er op het schermpje een foto op van een militair. 'Dat ben ik, in soldatenkleding. Kreeg de hele ploeg van de minister. Een jas in camouflagekleuren, een hemd, een broek en een blauwe baret. En een beeldje waarin het wapen van Kazakstan is verwerkt. Het hoort allemaal bij de toespraak die de minister hield op zijn kantoor. Of toespraak, het leek eerder op een speech van een generaal die zijn troepen toespreekt voordat die naar het front worden gestuurd.

'We zaten met z'n allen te luisteren naar zijn verhaal. Het kwam er op neer dat wij het land zo goed mogelijk moeten vertegenwoordigen. Kazachstan is een natie in opkomst die de zaken professioneel wil aanpakken. Astana, wat letterlijk hoofdstad betekent, was tien jaar geleden nog een dorp dat niets voorstelde. Nadat het besluit werd genomen er het kloppende hart van Kazachstan van te maken, ging alles plat en verschenen er enorme flatgebouwen. Binnen twintig jaar moet het helemaal volgebouwd zijn, zo ver als je kunt kijken. Het geld daarvoor wordt verdiend met de exploitatie van grondstoffen: gas, zink, ijzer.

'De regering gebruikt de sport als instrument om het land echt op de wereldkaart te zetten. Daarom verwacht hij dat de wielerploeg van Astana zich ook in die geest presenteert en presteert. Vertaald naar resultaten: zíjn intentie is dat wíj de Giro en de Tour winnen. Aardige doelen, ja, haha. Maar ik geloof niet dat er verschrikkelijke consequenties aan vast zitten, mocht dat niet lukken.'

Het is vooral aan de bemoeienis van Vinokourov te danken dat de overheid zo stevig investeert in wielrennen, niet bepaald een sporttak die floreert in Kazachstan. De winnaar van de Ronde van Spanje 2006 contacteerde zijn vriend de minister, nadat Liberty Seguros had aangekondigd zich terug te trekken uit het fietsen vanwege de geruchtmakende dopingaffaire Operación Puerto.

Astana nam na een bliksemactie de taak van belangrijkste financier over van Liberty en reorganiseerde de ploeg. Wat uit de rokende puinhopen is tevoorschijn getoverd, lijkt op een rariteitenkabinet van twaalf verschillende nationaliteiten. 'Je vergist je,' aldus De Kort. 'Hoewel we nog kort bij elkaar zijn, vind ik dit al een hechte club. De prestaties hier in de koers bewijzen dat toch ook?'

Later op de dag blijkt dat inderdaad.